Duurzame verbinding



De SER brengt verschillende organisaties binnen de samenleving samen. Voor een duurzame samenleving -hier en nu, later en elders- is het nodig dat bedrijven én hun waardeketens verduurzamen in samenwerking met overheid, vakbonden en maatschappelijke organisaties. De SER informeert bedrijven en andere stakeholders over duurzaamheidswetgeving, adviseert overheid en bedrijfsleven over duurzaamheid en Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (IMVO) en hoe hiermee praktisch aan de slag te gaan. Ook brengt de SER partijen bij elkaar om samenwerking in sectoren te faciliteren.
Convenanten voor Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen
Convenanten voor Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen zijn multi-stakeholder samenwerkingen tussen bedrijven, overheid, brancheverenigingen, vakbonden en maatschappelijke organisaties. Samen gaan zij aan de slag om mogelijke misstanden in productieketens in kaart te brengen en deze aan te pakken of te voorkomen. De afspraken in de convenanten zijn gebaseerd op de United Nations Guiding Principles on Business and Human Rights (UNGP’s) en de OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen. In 2024 ondersteunt de SER convenanten uit meerdere sectoren.
Convenanten

Hernieuwbare Energie
Hernieuwbare Energie
Het IMVO-convenant voor de Hernieuwbare Energiesector groeit naar 53 internationale deelnemers.
Uit de due diligence-nulmeting bij deelnemende bedrijven blijkt dat een groot deel van de bedrijven in de zonne-energiesector – met enkele uitzonderingen – zich nog in de beginfase van hun due diligence-proces bevindt. Bedrijven in de windsector hebben een sterke focus en goed ontwikkelde beleidsmaatregelen en systemen voor onderwerpen als arbeidsgezondheid en -veiligheid en de implementatie van projecten. Op basis van de resultaten zijn gemeenschappelijke uitdagingen in kaart gebracht, waarmee de bedrijven aan de slag zijn gegaan.
Daarnaast starten drie collectieve projecten in 2024. Het eerste project richt zich op ambachtelijke en kleinschalige kopermijnbouw in Peru, in samenwerking met internationale partners en met subsidie van het European Partnership for Responsible Minerals (EPRM). Het tweede project richt zich op arbeidsomstandigheden bij de ontwikkeling van wind- en zonne-energieprojecten. Het derde project betreft een onderzoek naar de werk- en leefomstandigheden van werknemers bij Chinese bedrijven in de zonne-energiesector, vanuit het perspectief van de arbeiders.
Doorlopend organiseert het convenant trainingen, kennissessies en peer-learning sessies en zijn er verschillende due diligence-tools en handreikingen ontwikkeld.

Metaalsector
Metaalsector
Het IMVO-convenant voor de metaalsector heeft potentie voor een nieuwe termijn. Dat vinden partijen van het convenant dat afloopt op 30 juni 2024, zo blijkt uit het jaarverslag en de eindrapportage.
Ondanks het aflopende convenant, is de eerste helft van het jaar productief. Er worden verschillende kennissessies en trainingen georganiseerd en bedrijven vullen hun laatste due diligence-vragenlijst in. De twee collectieve projecten lopen nog door, te weten op het gebied van gezondheid en veiligheid in de mijnbouw in Peru en Bolivia en arbeidsomstandigheden bij metaalrecycling in India.
Ten opzichte van de start van het convenant blijkt een verbetering in de due diligence-scores van de deelnemende bedrijven. Toch zien partijen nog altijd uitdagingen die het beste gezamenlijk kunnen worden opgepakt. Daarom wordt ingezet op een vervolg van het convenant.
De tweede helft van 2024 staat in het teken van verkenningen om een vervolg op het convenant concreet vorm te geven. Eind 2024 komen partijen tot vernieuwde afspraken. In 2025 willen zij nieuwe bedrijven en maatschappelijke organisaties bereiken om gezamenlijk impact te maken met een vervolg op het metaalconvenant.

Natuursteensector
Natuursteensector
Na een succesvolle eerste termijn (2020 – 2024) van het Nederlands-Vlaams IMVO Initiatief TruStone, voert Onderzoeksinstituut HIVA van de KU Leuven een eindevaluatie uit. Partijen zien in de uitkomsten van de evaluatie een goede basis voor een vervolg van het convenant.
Onder begeleiding van de SER starten partijen in mei de onderhandelingen voor de tweede termijn. In december bereiken de partijen een akkoord over de convenantstekst en begroting. Per 1 maart 2025 willen partijen starten met de tweede termijn van Initiatief TruStone.
Ondertussen gaan in 2024 de activiteiten door. De stakeholderdialoog in Rajasthan wordt voortgezet. Er wordt een actieplan opgesteld om veiligheid en gezondheid bij de winning van zandsteen te verbeteren en er worden voorbereidingen getroffen voor de oprichting van een fonds om werkenden in de productie van kasseien te ondersteunen.
Daarnaast ontwikkelen TruStone-partijen, samen met internationale vakbond BWI, brochures en trainingen om de sociale dialoog in de granietwinning en -verwerking in zuidelijk India te bevorderen.
CSRD: EU-duurzaamheidsrapportage
De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) verplicht bedrijven over duurzaamheidsthema’s te rapporteren. De rapportage laat zien hoe bedrijven invulling geven aan het begrip brede welvaart, wat helpt bij adviezen van en ondersteuning door de SER. Ook biedt het een kapstok voor SER-thema’s als Arbo, Diversiteit & Inclusie, medezeggenschap, Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, betekenisvolle stakeholderdialoog en goed bestuur.
Sinds 2022 informeert de SER bedrijven en stakeholders om aan de slag te gaan met de CSRD. Ook heeft het secretariaat met partners onder meer presentaties gegeven, artikelen geschreven, webinars georganiseerd en een uitgebreide Q&A opgesteld. De SER-website (Nederland en Engels) wordt in 2024 zo’n 15.000 keer bezocht, de Q&A ongeveer 15.500 keer geraadpleegd. Er kijken in totaal 3.700 mensen naar twee webinars.
Daarnaast levert het secretariaat een bijdrage aan de ontwikkeling van de European Sustainability Reporting Standards (ESRS). De SER houdt de ontwikkelingen rond de (Nederlandse) implementatie van de CSRD nauw in de gaten en ondersteunt ondernemingen en andere betrokkenen hierbij.
Samenwerking VNO-NCW, MKB-Nederland, NBA en ministerie van EZ
In 2024 start de SER een samenwerking met VNO-NCW, MKB-Nederland en de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA), gesteund door het ministerie van Economische Zaken, om bedrijven te ondersteunen via informatie en leeromgevingen. De ondersteuning is gericht op zowel sectorspecifieke branches/ondernemersverenigingen als individuele bedrijven. Vanuit dit samenwerkingsverband zijn er twee Community of Practice-sessies georganiseerd voor brancheverenigingen en wordt er gewerkt aan een CSRD-stappenplan.
Rondetafelbijeenkomst
In november 2024 organiseren de SER, VNO-NCW, MKB-Nederland en de NBA een rondetafelbijeenkomst over een succesvolle implementatie van de CSRD in Nederland. Bestuurders en experts uit het bedrijfsleven, accountants en gebruikers van duurzaamheidsverslaggeving bespreken de zorgen en mogelijke oplossingsrichtingen voor de invoering van CSRD. De bijeenkomst legt de basis voor wederzijds vertrouwen en er wordt nagedacht over een breed gedragen visiedocument.
Betekenisvolle stakeholderdialoog in internationale ketens
Bedrijven die maatschappelijk verantwoord ondernemen, houden rekening met het belang en welzijn van al hun stakeholders. Met name van de mensen die direct of indirect de gevolgen ondervinden van hun activiteiten. Het SER-project ‘Betekenisvolle stakeholderdialoog in (internationale) ketens’ helpt bedrijven om betekenisvol in gesprek te gaan met hun stakeholders.
Bedrijven krijgen in 2024 veel praktische handvatten aangereikt, zoals een self-assessment en nieuw ontwikkelde tools en kennisdocumenten. Ook worden informatiepakketten ontwikkeld voor ‘schakelpartijen’, zoals brancheverenigingen en ondernemersorganisaties, om hen in staat te stellen hun achterban te ondersteunen op dit onderwerp.
Het project is partner van Medemenselijk Ondernemen, mede mogelijk gemaakt door de Goldschmeding Foundation.